استانداردهای اعتباربخشی

ایمنی بیمار در بیمارستان و زایشگاه مریم

ایمنی بیمار یعنی پیشگیری از هر آسیب قابل اجتناب در فرایند درمان. بیمارستان مریم بر اساس استانداردهای اعتباربخشی وزارت بهداشت، دستورالعمل‌های ایمنی را در تمام بخش‌ها اجرا و مستندات آموزشی آن را در دسترس عموم قرار داده است.

پیشگیری از اشتباهات دارویی جراحی ایمن ایمنی حریق شعارهای ایمنی

فایل‌های این صفحه با فرمت PDF و قابل دانلود هستند.

اصول کلیدی

محورهای اصلی ایمنی بیمار

این محورها بر اساس استانداردهای اعتباربخشی در تمام بخش‌های بیمارستان اجرا می‌شوند.

۱

شناسایی صحیح بیمار

استفاده از حداقل دو شناسه معتبر پیش از هر اقدام درمانی، دارویی یا تشخیصی.

۲

ارتباط مؤثر تیم درمان

تحویل شیفت ساختارمند و ثبت دقیق دستورات برای جلوگیری از سوءتفاهم و خطا.

۳

مدیریت داروهای پرخطر

نگهداری جداگانه، برچسب‌گذاری واضح و کنترل دوگانه پیش از تجویز داروهای حساس.

۴

جراحی ایمن

تأیید بیمار، محل و نوع عمل با چک‌لیست استاندارد پیش از ورود به اتاق عمل.

۵

کنترل عفونت

بهداشت دست، استریلیزاسیون تجهیزات و پروتکل‌های پیشگیری از عفونت بیمارستانی.

۶

پیشگیری از سقوط بیمار

ارزیابی خطر سقوط، نرده‌های ایمنی تخت و همراهی بیماران پرخطر هنگام جابه‌جایی.

مشارکت شما

نقش بیمار و همراهان در ایمنی درمان

ایمنی بیمار فقط وظیفه کادر درمان نیست؛ آگاهی و مشارکت شما بخش مهمی از این زنجیره است.

سوابق خود را کامل بگویید

فهرست داروها، حساسیت‌های دارویی و بیماری‌های زمینه‌ای را دقیق اعلام کنید.

سؤال بپرسید

اگر درباره دارو یا اقدام درمانی ابهام دارید، حتماً از پرستار یا پزشک بپرسید.

دستبند شناسایی

دستبند خود را تا پایان بستری نگه دارید و از صحت اطلاعات روی آن مطمئن شوید.

تغییر حال را گزارش دهید

هرگونه علامت جدید یا تغییر ناگهانی وضعیت را فوراً به کادر درمان اطلاع دهید.

متن راهنماها

خلاصه محتوای راهنماهای ایمنی بیمار

متن اصلی هر راهنما در ادامه آمده است تا بدون دانلود فایل هم قابل مطالعه باشد.

PDF راهکارهای پیشگیری از اشتباهات دارویی

روز جهانی ایمنی بیمار، ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۲ برابر با ۲۶ شهریور ۱۴۰۱، با شعار «ایمنی دارویی» برگزار شد. مراقبت‌های سلامت چندبعدی و مستعد خطاست؛ به بیماران کمک کنیم داروهای خود را ایمن مصرف کنند.

پیشگیری از حساسیت دارویی در بیماران

  • اخذ شرح حال دقیق، مناسب و کامل از سوابق حساسیتی و عوارض دارویی در بیماران گذشته و ثبت دقیق آن در پرونده.
  • ثبت سوابق حساسیتی بیماران در پرونده الکترونیک و مراجعه و دقت تجویزکنندگان دارو به سوابق مذکور.
  • توجه کادر تیم درمان شامل پزشکان، پرستاران و داروسازان به شرح حال مندرج در پرونده، در زمان تجویز و دارودهی به بیماران.
  • ارسال مستقیم نسخه به داروخانه به منظور نسخه‌پیچی بیمارمحور با نظارت داروساز مطلع از سوابق حساسیتی بیمار.
  • تعبیه سیستم هشدار در سامانه HIS و نسخه الکترونیک به منظور مشخص شدن سوابق حساسیت‌های دارویی بیماران و مطلع شدن پزشکان، پرستاران و داروسازان از سوابق بیمار.
  • مطلع نمودن بیماران و همراهان وی از نام داروهایی که بیمار نسبت به آنها واکنش حساسیتی نشان داده است و مکتوب نمودن نام داروهای مربوطه و تحویل آن به بیماران و همراهان بیمار.

راهکارهای پیشگیرانه از اشتباهات دارویی

  • شناسایی اشتباهات دارویی پرتکرار در هر بیمارستان و مرکز درمانی و تشکیل جلسات آموزشی مکرر و مستمر به منظور ارائه راهکارهای مناسب پیشگیرانه از وقوع آن‌ها.
  • فاصله‌گذاری محل نگهداری داروهای مشابه و با هشدار بالا در انبار دارویی، داروخانه، یخچال و استوک دارویی موجود در بخش‌ها.
  • ارسال مستقیم نسخه پزشک به داروخانه و راه‌اندازی سیستم یونیت‌دوز و آماده‌سازی داروها در داروخانه و یا بخش مراقبت‌های دارویی برای هر بیمار.
  • افزایش دقت پرسنل مراکز درمانی و توجه دقیق به نام فرآورده مندرج بر روی بسته‌بندی، آمپول و سایر اشکال دارویی در زمان تزریق و دارودهی به بیماران.
  • رعایت دقیق مفاد بخشنامه برچسب‌گذاری داروهای با هشدار بالا.
  • مجزا نمودن محل نگهداری داروهای مشابه و پرخطر از سایر داروها، به‌خصوص در مورد داروهای یخچالی در بخش‌ها و داروخانه‌هایی که به دلیل فضای کم یخچال، احتمال وقوع اشتباه داروهای دارای شباهت ظاهری وجود دارد.
  • توجه به نام ژنریک داروها مندرج بر روی اقلام دارویی به منظور پیشگیری از اشتباهات ناشی از شباهت نام‌گذاری اسامی تجاری و برند داروها.

پنج توصیه سازمان جهانی بهداشت برای کاهش خطا

  1. ساده‌سازی و استانداردسازی فرایندها
  2. آموزش کارکنان سلامت
  3. مشارکت دادن بیماران در مراقبت از خودشان
  4. تضمین محیط ایمن و تمیز
  5. گزارش خطاها و یادگیری از آن‌ها

منبع: دفتر نظارت و پایش مصرف فرآورده‌های سلامت، سازمان غذا و دارو و روابط عمومی معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی البرز.

دانلود فایل اشتباهات دارویی

PDF راهنمای جراحی ایمن

راهنمای جراحی ایمن مجموعه‌ای از گام‌های کنترلی است که تیم جراحی پیش از بیهوشی، پیش از برش پوست و پیش از خروج بیمار از اتاق عمل اجرا می‌کند تا از خطاهای قابل پیشگیری جلوگیری شود.

پیش از بیهوشی

  • تأیید هویت بیمار، نوع عمل، محل عمل و اخذ رضایت آگاهانه.
  • علامت‌گذاری محل جراحی توسط جراح روی بدن بیمار.
  • کنترل تجهیزات بیهوشی، داروها و پالس‌اکسیمتر.
  • بررسی سابقه حساسیت دارویی و خطر راه هوایی دشوار.

پیش از برش پوست

  • معرفی اعضای تیم جراحی با نام و نقش.
  • تأیید شفاهی نام بیمار، نوع عمل و محل عمل توسط کل تیم.
  • تجویز آنتی‌بیوتیک پیشگیرانه در ۶۰ دقیقه پیش از برش.
  • مرور مراحل حساس عمل، مدت زمان پیش‌بینی‌شده و میزان خونریزی احتمالی.

پیش از خروج بیمار از اتاق عمل

  • شمارش گاز، سوزن و ابزار جراحی و تطابق آن با شمارش اولیه.
  • برچسب‌گذاری صحیح نمونه‌های ارسالی به پاتولوژی با نام بیمار.
  • ثبت مشکلات تجهیزاتی رخ‌داده در حین عمل.
  • مرور دستورات مراقبت پس از عمل و انتقال ایمن بیمار به ریکاوری.

پرسش آموزشی مطرح‌شده در انتهای راهنما: اگر بیماری که عمل جراحی پیوند عضو داشته را بخواهیم در اتاق ایزوله نگهداری کنیم، فشار هوا باید مثبت باشد یا منفی و چرا؟ پاسخ: فشار هوا باید مثبت باشد، زیرا بیمار پیوند عضو دچار سرکوب سیستم ایمنی است و فشار مثبت مانع ورود هوای آلوده و عوامل عفونی از بیرون به داخل اتاق می‌شود.

دانلود فایل جراحی ایمن

PDF اسپرینکلر چیست

سیستم‌های پاشش آب به منظور کنترل آتش‌سوزی یا سرکوب آتش است؛ زمانی که توانایی آتش‌نشانان برای فراهم کردن جریان آب مناسب برای اطفا آتش‌سوزی محدود است از این دستگاه استفاده می‌شود. این سیستم طراحی می‌شود تا باعث کاهش سرعت گرما در آتش و خاموش شدن کامل، قبل از مداخله دستی اطفا حریق شوند.

طرز کار اسپرینکلر

ممکن است برای شما این سوال پیش آمده باشد که طرز کار اسپرینکلر چگونه است؟ اسپرینکلر یک آب‌پاش متصل به سیستم لوله‌کشی آب شهری در ساختمان‌ها می‌باشد؛ هر آب‌پاش به وسیله یک حباب شیشه‌ای حساس به گرما یا یک اتصال فلزی دوطرفه همراه با آلیاژ قابل اشتعال بسته می‌شود و جریان آب را کنترل می‌کند؛ این حباب شیشه‌ای یا لنز فشار نگهدارنده جریان آب پشت لوله است که به عنوان یک پلاگین عمل می‌کند که از جریان آب جلوگیری می‌کند تا زمانی که دمای محیط اطراف پاشش آب به دمای طراحی‌شده حباب برسد.

در یک سیستم استاندارد اسپرینکلر، هر نوع اسپرینکلر به طور مستقل هنگامی فعال می‌شود که درجه حرارت از پیش تعیین‌شده به دست آید؛ بنابراین، اسپرینکلرها (پاشنده‌های آب) در نزدیکی آتش کار می‌کنند و به طور معمول همان نقطه‌ای که دچار آتش‌سوزی شده است را خاموش می‌کند که این امر باعث می‌شود فشار آب بیش از نقطه منشاء آتش‌سوزی نباشد و آسیب‌های آب به ساختمان را کاهش می‌دهد.

مایع داخل اسپرینکلر چیست؟

در داخل حباب شیشه‌ای اسپرینکلرها دو فاز مایع و همچنین بخار مایع به کار رفته است. در بیشتر موارد در فاز مایع، الکل استفاده می‌شود. اساس کار این اسپرینکلرها انبساط مایعی است که داخل حباب مخصوص این ابزار وجود دارد. در نتیجه باعث می‌شود فاز گازی داخل حباب شیشه‌ای اسپرینکلر نسبت به فاز مایع آن کوچک‌تر باشد.

اجزای اسپرینکلر

قاب اسپرینکلر: به ساختار و بدنه اصلی اسپرینکلر قاب می‌گویند. اجزای دیگر تشکیل‌دهنده سیستم روی قاب اسپرینکلر قرار می‌گیرند.

اتصال حرارتی: اتصال حرارتی بخش دیگری از اسپرینکلر است که معمولا از دو نوع حباب شیشه‌ای و یا اتصال زودگداز ساخته می‌شود و دو وظیفه را انجام می‌دهد: تشخیص حریق و کنترل جریان آب.

دفلکتور چیست؟ یکی از عوامل اصلی در تفاوت بین اسپرینکلرهای مختلف دفلکتور است. این بخش از اسپرینکلر به عنوان صفحه منحرف‌کننده جریان آب عمل می‌کند. به این صورت که جریان آب بعد از برخورد با دفلکتور به قطرات کوچک‌تری تقسیم می‌شود. کوچک شدن قطرات آب توسط دفلکتور باعث می‌شود که شعاع پوشش اسپرینکلر بزرگ‌تری ایجاد شود. همچنین باعث جذب حرارت بیشتری می‌گردد.

درپوش: مقدار آب خروجی از اسپرینکلر توسط روزنه‌ای به نام اوریفیس کنترل می‌شود. به دلیل این که ممکن است آب از این روزنه نشت پیدا کند، درپوشی بین روزنه و سنسور حرارتی قرار گرفته است. در زمان وقوع آتش‌سوزی و با افزایش دما سنسور از بین می‌رود و در اثر فشار آب، درپوش جدا شده و آب با فشار خارج می‌شود.

دانلود فایل اسپرینکلر چیست

PDF جدول شعارهای ایمنی

تقویم شعارهای ایمنی بیمار در مراکز آموزشی درمانی و بیمارستان‌های تابعه، به تفکیک ماه و موضوع:

ردیفشعارتاریخمرکز آموزشی درمانی / بیمارستان
۱پیشگیری از سقوط بیماراردیبهشتمجتمع آموزشی درمانی امام علی (ع) - بیمارستان کسری
۲ارزیابی بیماران وخیمتیرمرکز آموزشی درمانی شهید رجایی - بیمارستان کوثر
۳اجرای دستورات دارویی بر اساس رایت‌هاشهریوربیمارستان امام جعفر صادق (ع) - بیمارستان دکتر شریعتی
۴ایمن‌سازی بر اساس تکنیک SMARTآبانمرکز آموزشی درمانی کمالی - بیمارستان مریم
۵شناسایی صحیح بیمار / تحویل و تحول بیمار بر اساس تکنیک SBARدیمرکز آموزشی درمانی شهید مدنی - بیمارستان قائم (عج)
۶۹ راه‌حل ایمنی بیماراسفندبیمارستان سردار شهید حاج قاسم سلیمانی - بیمارستان ثاراله
دانلود فایل جدول شعارهای ایمنی
پرسش و پاسخ

سوالات متداول درباره ایمنی بیمار

ایمنی بیمار دقیقا به چه معناست؟

ایمنی بیمار یعنی کاهش خطر آسیب غیرضروری مرتبط با مراقبت سلامت تا حد قابل قبول. این مفهوم شامل شناسایی صحیح بیمار، تجویز ایمن دارو، جراحی ایمن، کنترل عفونت، پیشگیری از سقوط و ارتباط مؤثر تیم درمان است.

بیمارستان مریم چه استانداردهایی را برای ایمنی بیمار اجرا می‌کند؟

بیمارستان و زایشگاه مریم کرج بر اساس استانداردهای اعتباربخشی وزارت بهداشت فعالیت می‌کند و رتبه درجه یک اعتباربخشی را دارد. دستورالعمل‌های ایمنی دارویی، جراحی ایمن، کنترل عفونت و ایمنی حریق در تمام بخش‌ها اجرا و پایش می‌شود.

به عنوان بیمار یا همراه چه کاری برای ایمنی خودم می‌توانم انجام دهم؟

سوابق دارویی و حساسیت‌های خود را کامل اعلام کنید، درباره هر دارو یا اقدام درمانی که ابهام دارید سؤال بپرسید، دستبند شناسایی را تا پایان بستری نگه دارید و هر تغییر ناگهانی در وضعیت خود را فوراً به کادر درمان اطلاع دهید.

اسپرینکلر در بیمارستان چه نقشی دارد؟

اسپرینکلر سیستم پاشش خودکار آب است که با رسیدن دمای محیط به حد تعیین‌شده فعال می‌شود و پیش از رسیدن نیروهای آتش‌نشانی، آتش را مهار یا خاموش می‌کند. چون هر اسپرینکلر مستقل عمل می‌کند، فقط در نقطه حریق آب پاشیده می‌شود و آسیب آب به ساختمان کاهش می‌یابد.

فایل‌های راهنمای ایمنی این صفحه را از کجا دانلود کنم؟

هر چهار راهنما با فرمت PDF در بخش «راهنماها و دستورالعمل‌های ایمنی» همین صفحه قابل دانلود است: اشتباهات دارویی، راهنمای جراحی ایمن، اسپرینکلر چیست و جدول شعارهای ایمنی.

سؤالی درباره روند درمان یا ایمنی دارید؟

واحد پذیرش و تیم درمان بیمارستان مریم آماده پاسخگویی به پرسش‌های شما و همراهانتان است.

محتوای این صفحه با هدف آموزش و فرهنگ‌سازی ایمنی تهیه شده و جایگزین دستور پزشک معالج نیست.