خانمها در زمان قاعدگی ممکن است علائم مختلفی از جمله اسهال در پریودی را تجربه کنند. اسهال معمولا از نشانه رایجی است که اغلب افراد در طول دوره قاعدگی خود تجربه میکنند که احتمال داده میشود به دلیل افزایش پروستاگلاندین در بدن است.
این ماده باعث انقباض رحم و همزمان افزایش حرکات روده شده و به همین دلیل بسیاری از خانمها در روزهای قبل یا هنگام قاعدگی دچار اسهال میشوند. این وضعیت اغلب طبیعی است و طی ۱ تا ۳ روز برطرف میشود.
در ادامه در خصوص دلایل احتمالی و روشهای کنترل و درمان برای شما توضیح خواهیم داد.
اسهال قبل از پریود نشانه چیست؟
بسیاری از خانمها میپرسند که اسهال قبل از پریود نشانه چیست؟ در واقع، علت اسهال قبل از پریودی ترکیبی از تغییرات پیچیده بدنی است. مهمترین عوامل عبارتند از:
- تغییرات هورمونی: افت پروژسترون و استروژن که زمینه سندرم پیش از قاعدگی (PMS) را فراهم میکند.
- افزایش پروستاگلاندین: بدن برای ریزش دیواره رحم موادی ترشح میکند که گاهی به رودهها سرایت کرده و باعث انقباض آنها میشود.
- سندرم PMS: اسهال بخشی از علائم شایع این سندرم است.
این وضعیت معمولا طبیعی است و با شروع خونریزی کاهش مییابد؛ اما اسهال قبل از پریود اگر با دردهای غیرطبیعی، اسهال شدید یا تب همراه باشد، نیاز به بررسی پزشکی دارد.
آیا اسهال قبل از پریود نشانه بارداری است؟
یکی از سوالات متداول کاربران این است که آیا اسهال قبل پریود نشانه بارداریه؟ پاسخ کوتاه این است: بله، ممکن است باشد؛ اما نمیتوان تنها با تکیه بر آن تشخیص بارداری داد. در اوایل بارداری، تغییرات هورمونی شدید میتواند باعث مشکلات گوارشی شود.
با این حال، اگر اسهال قبل پریود نشانه بارداریه، باید منتظر علائم دیگری مانند عقب افتادن پریود، لکهبینی، حساسیت سینهها و حالت تهوع نیز باشید. بهترین راه، انجام تست بیبی چک است.
چرا هنگام پریود اسهال میشویم؟
سوال بسیاری از خانمها این است که چرا موقع پریود اسهال میشم یا چرا در پریودی اسهال میشویم؟ بدن در دوران قاعدگی موادی به نام پروستاگلاندین ترشح میکند. وظیفه این هورمون انقباض رحم برای دفع خون است. گاهی این مواد به عضلات روده مجاور رحم نیز میرسند و باعث انقباضات رودهای و حرکات سریعتر دستگاه گوارش میشوند؛ نتیجه این فرآیند چیزی جز اسهال پریودی نیست.
قبل از شروع پریود، سلولهای پوشش داخلی رحم باعث افزایش تولید پروستاگلاندین میشود. زمانی که پروستاگلاندین افزایش پیدا کند، باعث انقباض ماهیچههای رحم شده و در نهایت پوشش داخلی رحم فرو میریزد و این پروسهای است که در طی قاعدگی خود تجربه میکنید.
هرچه بدن پروستاگلاندین بیشتری در طی قاعدگی تولید کند، انقباض رحم بیشتر میشود. به دنبال چنین شرایطی گرفتگی و درد بیشتری را نیز تجربه میکنید. زمانی که میزان پروستاگلاندین در بدن بالا باشد، ممکن است وارد جریان خون شود، سپس به قسمتهای مختلف از جمله رودهها وارد میشود.
رودهها نیز پوشش ماهیچهای صافی دارند که شبیه به رحم است. میزان بالای پروستاگلاندین باعث انقباض روده و تخلیه محتویات داخل روده و در نهایت اسهال در پریودی میشود.
مطالب مرتبط: ۱۲ علت کم شدن خون پریود
پروستاگلاندین بیش از حد در بدن میتواند باعث ایجاد سایر علائم مرتبط با پریود از جمله چنین مواردی شود:
- استفراغ
- سردرد
- حالت تهوع
افزایش بیش از حد این ماده شیمیایی در بدن هیچ خطری برای سلامتی شما ایجاد نمیکند و تنها باعث ایجاد درد و ناراحتی میشود.
پروستاگلاندین در پریود چیست و چه ارتباطی با اسهال دارد؟
پروستاگلاندین در پریود یک عامل کلیدی است. در واقع هورمون پروستاگلاندین در پریودی مانند یک پیامرسان عمل میکند. علت افزایش هورمون پروستاگلاندین، آمادهسازی بدن برای تخلیه رحم است. وقتی سطح این ماده در بدن بالا میرود، نه تنها رحم، بلکه دیواره روده نیز منقبض میشود که این امر باعث افزایش دفعات اجابت مزاج و ایجاد حالت اسهالی میشود.
اسهال در پریودی خطرناک است؟
در اکثر موارد خیر؛ اما در شرایط زیر باید به پزشک مراجعه کنید:
- مشاهده خون در مدفوع
- تب مداوم و بالا
- علائم کمآبی بدن (خشکی دهان و سرگیجه)
- طولانی شدن اسهال (بیش از سه روز)
- دردهای شکمی شدید که با مسکنهای معمول تسکین نمییابد.
چرا دستگاه گوارش در دوران پریود تغییر میکند؟
در زمان پریود، رحم و روده در نزدیکی هم قرار دارند. وقتی رحم منقبض میشود، این انقباضها میتواند به روده هم منتقل شود. از طرف دیگر، تغییرات هورمونی روی باکتریهای روده و ترشحات گوارشی اثر میگذارد و باعث افزایش حرکات روده میشود. به همین دلیل، بعضی خانمها قبل از پریود دچار یبوست و بعضی دیگر هنگام پریود دچار اسهال میشوند.
آشنایی با دیگر علائم گوارشی در پریودی
تغییر در سطح پروستاگلاندین میتواند منجر به علائم گوارشی در طی دوره قاعدگی شود که دل درد و اسهال از شایعترین آنهاست. از دیگر علائم آن میتوان به چنین مواردی اشاره کرد:
- درد لگن
- نفخ
- یبوست
- حالت تهوع
- استفراغ
تفاوت اسهال قبل از پریود و هنگام پریود
- اسهال قبل از پریود معمولا به دلیل تغییرات هورمون پروژسترون و آماده شدن بدن برای قاعدگی اتفاق میافتد.
- اسهال در زمان پریود بیشتر به خاطر افزایش پروستاگلاندین و انقباض رحم و روده است.
- در هر دو حالت، این نوع اسهال معمولا موقتی و طبیعی است و بعد از ۲ تا ۳ روز برطرف میشود.
چه ارتباطی با اندومتریوز دارد؟
منظور از آندومتریوز بافتی شبیه به پوشش داخلی رحم است که خارج از رحم رشد میکند. امکان ایجاد این عارضه در چنین قسمتهایی وجود دارد:
- لولههای فالوپ
- تخمدانها
- روده
- مثانه
- دهانه رحم
- واژن
- ناحیه اطراف رحم
- راست روده
ایجاد علائم در دستگاه گوارشی از جمله اسهال در پریودی یکی از مشخصات مهم و رایج این عارضه است. با وجود این بیماری، علائم در پریودی بدتر شده و باعث ایجاد چنین علائمی میشود:
- اسهال
- گرفتگی در روده
- دفع دردناک
- یبوست
- حالت تهوع
- نفخ
از سایر علائم آندومتریوز میتوان به چنین مواردی اشاره کرد:
- احساس درد مداوم در ناحیه کمر و لگن
- گرفتگی دردناک طی قاعدگی
- وجود خون در ادرار یا مدفوع
- درد در معده یا روده
- احساس درد در حین اجابت مزاج یا ادرار کردن
- خونریزی یا لکه بینی در بین پریود
- احساس درد در حین یا بعد از رابطه جنسی
- ناباروری و آندومتریوز
اگر افراد با توجه به علائمی که ذکر کردیم مشکوک به این عارضه شوند، باید برای تشخیص به پزشک مراجعه کنند.
درمان اسهال در پریودی
نکاتی که برای کنترل و درمان این عارضه در قاعدگی وجود دارد به شرح زیر است:
مصرف مایعات زیاد
نوشیدن آب برای جلوگیری از کم آبی بدن مهم است. شما باید در طول روز آب کافی بنوشید و در صورت ایجاد اسهال آب بیشتری میل کنید.
مصرف وعدههای غذایی کوچکتر؛ اما در دفعات بیشتر
این حالت از غذا خوردن هضم غذا را برای بدن آسانتر میکند.
مصرف غذاهای سرشار از پکتین
پکتین نوعی فیبر محلول در آب است که به کاهش اسهال کمک میکند. مواد غذایی با پکتین بالا شامل مواردی از جمله ماست، سس سیب و موز میشود.
جایگزینی الکترولیتها
اسهال میزان پتاسیم و سایر الکترولیتها را در بدن کاهش میدهد. با مصرف نوشیدنیهای ورزشی، آب نارگیل یا آبمیوهها این موارد از دست رفته را جبران کنید. منابع غذایی خوب پتاسیم شامل مواردی از جمله موز و سیب زمینی میشود.
مصرف غذاهای شور
مصرف غذاها و خوراکیهای شور جایگزین سدیم از دست رفته میشود. این شرایط به بدن کمک میکند تا آب بیشتری را حفظ کند.
همچنین باید از خوردن مواد غذایی و نوشیدنیهایی که منجر به تحریک دستگاه گوارش شده و اسهال را بدتر میکند، خودداری کنید. خوراکیهایی که باید از مصرف آنها خودداری کنید به شرح زیر است:
- کافئین
- الکل
- تنباکو
- نوشیدنیهای گازدار
- غذاهای خیلی گرم یا خیلی سرد
- غذاهای پرچرب
- محصولات لبنی
غذاهایی که اسهال پریودی را بدتر میکنند
آیا روشی برای جلوگیری وجود دارد؟
اگر در اغلب مواقعی که اسهال در پریودی را تجربه میکنید، نکاتی وجود دارد که میتوانید تا حد زیادی از این عارضه جلوگیری کنید. باید چند روز قبل از قاعدگی شروع به مصرف فیبر زیادی کنید. مصرف فیبر باعث حجیمتر و سفتتر شدن مدفوع میشود.
از مواد غذایی سرشار از فیبر میتوان به مواردی از جمله میوهها، سبزیجات و نانهای سبوسدار اشاره کرد. علاوه بر این برخی از غذاهای پروبیوتیک مانند ماست یا ترشی کلم را به رژیم غذایی خود اضافه کنید.
با مصرف این موارد میتوانید میزان باکتریهای سالم را در روده افزایش دهید که در نهایت ممکن است به کاهش علائم اسهال کمک کند.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
در صورتی که تجربه هر یک از این موارد را داشتید برای بررسی و درمان به پزشک مراجعه کنید:
- اسهالی که بیش از ۲ روز ادامه داشته باشد.
- خون در مدفوع مشاهده میشود که نشاندهنده عفونت یا سایر بیماریهای زمینهای است.
- علائم جسمانی یا روانی شدید قبل از قاعدگی که نشاندهنده بیماری زمینهای است.
همچنین با توجه به علائمی که برای شما ذکر کردیم اگر به اندومتریوز مشکوک هستید، باید به پزشک مراجعه کنید.
چه زمانی اسهال پریودی خطرناک است؟
اسهال پریودی معمولا طبیعی است؛ اما اگر علائم زیر را دارید، باید به پزشک مراجعه کنید:
- اسهال بیش از ۳ روز طول بکشد.
- مدفوع بسیار آبکی یا همراه با خون و مخاط باشد.
- همراه با تب یا استفراغ شدید باشد.
- باعث ضعف و کمآبی بدن شود.
در این شرایط ممکن است علت اسهال، عفونت گوارشی یا بیماری دیگری مثل سندرم روده تحریکپذیر (IBS) باشد.
سوالات متداول
جمع بندی
اسهال در دوران پریودی یکی از علائم شایع اما طبیعی تغییرات هورمونی در بدن زنان است. این مشکل معمولا ناشی از افزایش پروستاگلاندین در پریودی و تاثیر آن بر رودههاست.
اگر اسهال خفیف است، نگران نباشید؛ با نوشیدن مایعات و رعایت تغذیه مناسب بهسرعت بهبود مییابد. اما در صورت تداوم یا شدت علائم، حتماً با پزشک مشورت کنید تا علت دقیق بررسی شود.
